Het Korps Commandotroepen 1950-1964

Tijdens de Tweede Wereldoorlog, de dekolonisatieoorlog in Indië en de vroege Koude Oorlog waren de commando’s allround Special Forces. Net als nu. Zij waren in de jaren ‘40 en ‘50 vechtsoldaten bij uitstek. De commando’s konden onder moeilijke omstandigheden gevaarlijke offensieve acties voorbereiden en uitvoeren.

De Koude Oorlog breekt uit

In 1945 was nazi-Duitsland verslagen door de Verenigde Staten en zijn bondgenoten aan de ene en de communistische Sovjet-Unie aan de andere kant.

Tussen de beide geallieerde machtsblokken liepen de spanningen na de oorlog al snel hoog op. De tegenstelling scheurde Europa in tweeën en daarmee was de zogenoemde ‘Koude Oorlog’ een feit.

In dienst van de NAVO

Op de grens tussen het ‘vrije Westen’ en het communistische Oostblok verrees het IJzeren Gordijn. Dat was een hek dwars door Europa. Aan beide kanten daarvan bereidden legers zich voor op een oorlog die nooit kwam. De Noord-Atlantisch Verdragsorganisatie (NAVO) in het westen en het Warschaupact in het oosten. Nederland behoorde sinds de oprichting in 1949 tot de NAVO.

In de loop van de jaren ‘50 groeide het Korps Commandotroepen uit tot een organisatie met:

  • een staf;
  • een verzorgingscompagnie;
  • een instructiecompagnie;
  • 3 parate compagnieën;
  • een wisselend aantal mobilisabele compagnieën.

In de vaste organisatie van het korps zaten de beroepsmilitairen. In de parate compagnieën waren de dienstplichtige commando’s ondergebracht.

Dienstplichtige commando’s

Deze dienstplichtige commando’s trainden voor een uiteenlopende reeks speciale gevechtstaken. Als de Koude Oorlog heet zou worden, moesten de commando’s bijvoorbeeld verkenningen in vijandelijk gebied uitvoeren. Ook de vernieling, sabotage en inlichtingenvergaring behoorden tot hun takenpakket.

Als onderdeel van grotere operaties konden commando’s ook worden ingezet om belangrijke vijandelijke doelen in te nemen. Denk hierbij aan commando- en verbindingscentra, havens, vliegvelden, bruggen en vijandelijke logistieke objecten.

De mobilisabele compagnieën konden in oorlogstijd gevuld worden met afgezwaaide dienstplichtigen en beroepspersoneel. Zij beveiligden vitale objecten op nationale bodem, zoals vliegvelden, havens en bruggen. Zij konden onder andere worden ingezet tegen vijandelijke luchtlandingen of operaties van het Warschaupact vanuit zee.

Video: Militair Maandoverzicht 5, 1950

Beelden van een oefening en de uitreiking van de eerste groene baretten.