Airborne warning and control system (AWACS)

Airborne warning and control system (AWACS)-vliegtuigen bewaken het Europese luchtruim. De AWACS is een op radar gebaseerd systeem, dat observeert en verkent en gevechtsvliegtuigen aanstuurt. Het is een soort vliegend commandocentrum. De toestellen zijn van de NAVO.

De vaste thuisbasis van de AWACS-vliegtuigen is het Duitse Geilenkirchen, vlakbij Zuid-Limburg. Bij deze eenheid werken militairen uit 16 NAVO-landen samen, waaronder zo’n 40 Nederlanders. Luchtmachtpersoneel maakt ook deel uit van de bemanningen.  

Missies

De AWACS opereerde vanaf  januari 2011 bijna 4 jaar boven Afghanistan voor ISAF. De toestellen zorgden bijvoorbeeld dat er luchtsteun kwam voor grondtroepen onder vuur. Zo brachten zij gevechtsvliegtuigen vaak van honderden kilometers afstand zo snel en goed mogelijk ter plaatse. De AWACS-toestellen deden ook dienst voor operatie Unified Protector in Libië.

ISIS

Sinds oktober 2016 helpen de toestellen vanuit Turkije bij de strijd tegen ISIS. Het radarvliegtuig zorgt voor een actueel luchtbeeld. Ook levert de AWACS informatie om het luchtverkeer te coördineren zodat het luchtruim veiliger is.

Evenementen

AWACS ondersteunen ook grote evenementen, bijvoorbeeld om terroristische dreiging vanuit de lucht tegen te gaan. Denk bijvoorbeeld aan de Olympische Spelen in Londen of de Nuclear Security Summit in Den Haag in 2014.