Evert Brouwer
11 Luchtmobiele Brigade, SM Jan Dijkstra, Martin Bos, Brian van den Heuvel e.a.
Van Rode Baretten tot witte Lamborghini’s
Dat na de storm een rustige periode aanbreekt, geldt in alle opzichten voor de deelnemers van de mega-oefening Falcon Leap. Die internationale luchtlandingsoefening waaraan zo’n 600 militairen en 5 types vliegtuigen uit 12 landen deelnamen, raasde van begin tot half september over ons land.
Met als een van de hoogtepunten een zogenoemde mass dropping met 350 parachutisten in de Marnewaard. “Na American Falcon was dit de perfecte actie om ons klaar te stomen voor het hoogste niveau van gereedheid”, zegt een van de deelnemers, opvolgend pelotonscommandant (OPC) bij de Alfacompagnie van 11 Infanteriebataljon, sergeant Gijs.
De OPC en zijn peloton zijn op dat moment bezig met de voorbereiding op die bijzonder grote actie boven het Groningse natuurgebied en oefendorp Marnehuizen. Met vliegtuigen uit 5 landen moeten die dag in diverse waves dik 350 Nederlandse, Franse en Poolse parachutisten worden afgeworpen. Dat gebeurt nadat eerst kisten met zware wapens en materialen van geringe hoogte zijn gedropt.
De militairen staan opgelijnd om aan boord te gaan. Vlak voor de sprong boven Marnewaard heerst er gezonde spanning bij de para’s.
Stieren
Een oefening als Falcon Leap stelt hoge eisen aan de Rode Baretten, helemaal bij een mass dropping. En geduld. “Of de actie doorgaat, moeten we maar afwachten. De verwachting is dat er morgen veel wind staat”, laat sergeant Gijs weten. Hij heeft de woorden nog niet uitgesproken of er gaat een streep door de luchtlanding, die met een dag wordt uitgesteld. “Dat hoort erbij. 90 procent van de aanval staat al vast, dus een dag doorschuiven vormt geen probleem. Onze compagniescommandant (cc) zit nu bij de bataljonsstaf om te horen wat er verandert. Wij krijgen daarvan ‘snapshots’ naar beneden. Dan volgen de laatste correcties voor de bevelsuitgifte. We gaan een inbraak doen op Marnehuizen, waarbij we een aantal gebouwen moeten zekeren en beveiligen voor de Bravo (Stieren)compagnie landt.”
Het peloton van sergeant Gijs springt uit de Duitse A400. Op de grond ziet een Pathfinder de Poolse para’s, herkenbaar aan hun witte parachute, neerkomen.
5 minuten voor de sprong voel je wel de spanning
Relatief jong peloton
Een dag later is er bijna geen zuchtje wind en aan de helblauwe hemel is aanvankelijk ook geen wolkje te zien. Om 6 uur ‘s ochtends vertrekken Gijs en zijn mannen dan toch met de bus naar Vliegbasis Eindhoven. “Het wordt een C-130 of een Airbus 400 heb ik net gehoord”, laat de sergeant weten. Toch een beetje teleurstellend, want vrijwel iedereen hoopt toch op een sprong uit de Portugese C-390 ‘Millennium’. Dat toestel wordt ook bij de Nederlandse luchtmacht de opvolger van de C-130 Hercules.
De herdenking van Operatie Market Garden (1944) maakte wederom deel uit van Falcon Leap.
Sergeant Gijs en zijn mannen mogen toch bij een ‘vreemd’ toestel instappen: een Duitse A400 ‘Atlas’. De laatste minuten voor de sprong roepen altijd spanning op, ondanks de ervaring. Het merendeel van de soldaten bij ‘zijn’ Alfa (Konings)compagnie is relatief kort bij de eenheid. “Ik ben na 6 jaar bij de brigade naar de KMS gegaan en teruggekomen als groepscommandant. Door het tekort aan kader ben ik al na 2,5 maand doorgeschoven als OPC. Dat was voor mij de eerste maanden wel even aanpakken en aanpassen.”
Er komen verschillende waves met parachutisten neer. Dan is het snel de parachute opvouwen en wegwezen.
Franse en Poolse para’s springen mee
American Falcon
De jonge Rode Baretten hebben snel heel veel lessen moeten leren tijdens de oefening American Falcon op Fort Hood in Texas. “Dat was voor het zomerverlof en gebeurde in stappen van niveau 1 (de individuele man) tot op niveau 3-4 (pelotons- en compagniesniveau). Daar hebben we echt veel van geleerd, waardoor we bij deze oefening goed zijn voorbereid.”
Ook in de avond kwam een wave met parachutisten neer. De aanval op oefendorp Marnehuizen had daarna vroeg in de ochtend plaats.
Ook sergeant Gijs en zijn peloton raken al snel de grond. Dat gebeurt in combinatie met Franse en Poolse para’s en onder dekking van gesimuleerde F-18’s en Franse drones. De eenheid moet de komst van de Bravo-cie voorbereiden. De compagnie schuift na de landing richting oefendorp Marnehuizen. Daar vindt bij het krieken van de dag een Joint Forcible Entry plaats: een gezamenlijke operatie om met geweld een object veroveren in een gebied dat de vijand beheerst.
De transporttoestellen wierpen niet alleen parachutisten af boven Marnewaard, maar ook vracht. Pathfinders markeerden de juiste plaats.
Lamborghini
Later maakt de sergeant nog 2 sprongen, maar niet met zoveel parachutisten tegelijk als boven de Marnewaard. Behalve de dropzones Marnewaard-Oost en Marnewaard-West zijn er immers nog 2 locaties waar de para’s kunnen neerkomen: de Ginkelse Heide en de Hechtelse Heide in België. “We hebben daarbij ook elkaars parachutes gebruikt”, vertelt de onderofficier. “Dit keer had ik een Franse. Die verschilt niet veel met de onze, in tegenstelling tot de Poolse. Die gaat veel harder en heet niet voor niets de witte Lamborghini.”
Veel nieuwe onderdelen tijdens Falcon Leap
De massale dropping boven Marnewaard vormde met voorsprong een van de spectaculairste onderdelen van de oefening Falcon Leap. Maar het was verre van de enige grote actie tijdens de 2 weken durende luchtlandingsoefening die boven ons land en België plaatsvond.
Naast para’s werden ook GPS-gestuurde ladingen, laagvliegend én vanaf grote hoogte, uit de vliegtuigen gedropt. Dat gebeurde ook in het donker. Voor het eerste voerden de pathfinders van de brigade tandemsprongen uit. Deze verkenners springen hierbij naar een dropzone, om die voor de hoofdmacht te beveiligen. Dat gebeurde onder meer op Twente Airport waar een tactical approach is beoefend en voertuigen zijn afgezet. Een andere nieuwigheid waren precisiedroppingen met het Joint Precision Airdrop System (JPADS). Hiermee belanden ladingen via GPS nauwkeurig op de juiste plek. Toestellen hoeven hierdoor niet boven de dropzone te vliegen. Falcon Leap is zoals elk jaar afgesloten met de herdenking van operatie Market Garden uit september 1944.
Verder was er de (operationele) kennismaking met het C-390 transportvliegtuig. Zweden deed met een C-130 Hercules mee als nieuwe deelnemer. De organisatie was in handen van 11 Luchtmobiele Brigade, die werd bijgestaan door het Air Mobility Command en de Defensie Paraschool. Zij zorgden ervoor dat alle elementen van het airborne optreden aan bod kwamen. “De band binnen de airborne community is sterk: het is plug and play”, zegt luitenant-kolonel Ralph, commandant 11 Infanteriebataljon. “Juist in de huidige tijd is het belangrijk om samen te trainen zodat we er klaar voor zijn wanneer het nodig is. We hebben lessen geleerd in de volle breedte: van voorbereiding, joint planning, insertie, actie op de grond, bevoorrading tot extractie. Falcon Leap is een belangrijk onderdeel van onze operationele gereedstelling. Het vormt een mooie generale repetitie voor onze Combat Readiness Evaluation (CREVAL) tijdens Falcon Autumn later dit jaar.”