Sla over en ga naar de inhoud
portret van commodore Timo Schless

Even oplijnen met…

4 min

Arno Marchand

sergeant Gregory Fréni

Directeur Informatie, Materieellogistiek en Bedrijfsvoering commodore Timo Schless

In een tijd waarin veel militaire veranderingen plaatsvinden, staat uiteraard ook het Commando Lucht- en Ruimtestrijdkrachten (CLRS) bol van ontwikkelingen. Daarom kijken we in iedere uitgave van de Vliegende Hollander hoe het ‘ergens’ in de organisatie gaat. Even oplijnen dus, deze keer met commodore Timo Schless, Directeur Informatie, Materieel-logistiek en Bedrijfsvoering van de Staf CLRS. Hij is tevens de decentrale Chief Information Officer en de Beveiligingscoördinator.

‘Niet één van mijn drie rollen is belangrijker’

“Op 1 juni begon ik op deze functie. Dat was eigenlijk opstappen op een snel rijdende trein, want er liep natuurlijk al veel op alle gebieden. De Staf CLRS was ook nog niet zo heel lang geleden gereorganiseerd; alle veranderingen zijn formeel al wel doorgevoerd, maar in de uitvoering zijn er nog zaken die nadere afstemming nodig hebben. Daarbij hebben we de focus nu volledig op Hoofdtaak 1. Dat betekent alle zeilen bijzetten op alle vlakken van mijn werk. Daarbij is dan ook niet één van mijn rollen belangrijker dan de ander.

Op informatiegebied ligt de ‘Wet op de defensiegereedheid’ voor in het parlement. Die moet ons de taak geven om een goede informatiepositie op te bouwen. Een betere uitgangspositie in de informatieomgeving dan een tegenstander is essentieel om te kunnen afschrikken of te winnen. We moeten daarbij ook kunnen oefenen en trainen met de middelen die we daarvoor hebben, zoals sensoren. En we moeten die informatiepositie goed beveiligen. Cybersecurity en privacy zijn daarbij belangrijke aspecten. Daarnaast is de vraag hoe we alles wat we doen met moderne technologie, interoperabel, schaalbaar, veilig en wendbaar maken en houden. Hoe we aan de ene kant zowel de communicatie- en informatiesystemen als sensor-, wapen- en commandovoeringssystemen in samenhang laten functioneren. En aan de andere kant effectief in bondgenootschappelijk verband opereren. Dat wordt steeds complexer door de toenemende digitalisering en de toepassing van kunstmatige intelligentie.

‘Dat alles vraagt veel aanpassings- en doorzettingsvermogen van iedereen’

Belangrijk in de materieel-logistiek is in eerste instantie ons voortzettingsvermogen. Om het gevecht vol te kunnen houden, heb je onder meer materieel, brandstof en munitie nodig. Tijdig en op de juiste plek. We moeten die operationele logistiek op orde hebben om de intensiteit en het tempo van een grootschalig conflict aan te kunnen.

Daarbij is de mens uitermate belangrijk. We zijn een technisch-logistiek zware organisatie en een groot deel van het luchtmachtpersoneel werkt in het TechLog-functiegebied. Een groeiende organisatie betekent ook meer nieuw personeel opleiden en begeleiden, naast het dagelijks kunnen laten vliegen van onze vloot. En ondertussen digitaliseren we de organisatie om het werk beter, nauwkeuriger en sneller te doen. Dat alles vraagt veel aanpassings- en doorzettingsvermogen van iedereen.

‘Urgent en belangrijk is niet altijd hetzelfde’

Een belangrijk onderdeel van onze bedrijfsvoering is risicobeheersing en compliance, het voldoen aan wet- en regelgeving. Die is complex en niet alles sluit per se even goed op elkaar aan, óf even goed op de militaire doctrine en de praktijk. En ook dat vraagt het nodige van onze mensen om daar goed, slim en verstandig mee om te gaan. Mensen staan zelf voor de uitdaging om binnen hun opdracht de taak zo goed mogelijk uit te voeren door te denken in effecten, één van de drie sporen in de TechLog Visie 2035: niet het proces, maar het resultaat doet ertoe. Prioriteren is daarbij essentieel: wat is urgent en wat is belangrijk? Dat is niet altijd hetzelfde. En welke risico’s kun je op een bepaald niveau als leidinggevende nog beheersen en wanneer leg je je handelingsopties voor aan je hogere commandant?

‘We moeten veel zaken anders inrichten, maar als luchtmacht zitten we zéker op de goede weg’

Wat goed gaat binnen de organisatie is dat we op al deze gebieden steeds beter weten wat we nodig hebben om onze oorlogstaak te kunnen uitvoeren. Dat is een flinke verandering voor een organisatie die was ingericht voor Hoofdtaak 2, met relatief kleinschalige en planbare operaties. We moeten nu grootschalig en in een hoog tempo kunnen optreden, maar de huidige defensieorganisatie kent daarvoor teveel interne afhankelijkheden. In die omschakeling van Hoofdtaak 2 naar 1 en de snelheid van het opschalen zit nu nog mijn grootste uitdaging. We moeten vele processen en procedures anders inrichten, maar als luchtmacht zitten we zéker op de goede weg. Zoals we nu met de commands zijn georganiseerd, is in de basis een prima structuur. Het zijn met name externe, bedrijfsmatig ingerichte diensten die we weer dichterbij of als integraal onderdeel van de operatie moeten organiseren om wendbaarheid en snelheid te kunnen realiseren.

Een simpel voorbeeld van een vliegbasis die in oorlogsomstandigheden moet opereren, waarbij dag en nacht doorgewerkt moet worden en waarbij niet iedereen de werkplek kan verlaten: dan kun je niet werken met een bedrijfsrestaurant of gezondheidscentrum met vaste doordeweekse openingstijden. Hoofdfuncties van militair optreden als informatievoorziening, zelfbescherming en logistiek, inclusief de personele verzorging, moeten dus weer integraal onderdeel worden van de operatie. En dat kan er bij de landmacht dan ook anders uitzien dan bij de luchtmacht, dus moeten we durven loslaten dat Defensie alles overal op dezelfde wijze probeert te organiseren.

‘Ik hou er van om ergens aan de weg te moeten timmeren’

Transities als dit vragen om ervaring aan de ene kant, maar ook om jonge energie en nieuwsgierigheid aan de andere. Het gaat dus om een goede balans waarbij je de open blik van het nieuwe personeel goed weet te combineren met de collectieve ervaring die je in een organisatie hebt. Ik denk dat dat ons een sterke organisatie maakt. Eentje die zo de gevraagde kwaliteit kan leveren.

Het is een heel leuke en uitdagende tijd om nu op deze directeursstoel te zitten. Ik houd er wel van om ergens aan de weg te moeten timmeren. Ik ben niet het type dat je ergens op de winkel moet laten passen.”

de Vliegende Hollander

Editie 112026