Sla over en ga naar de inhoud

9 dingen die je wil weten

9 min

André Twigt

Afbeelding: Airbus

1

Bouw Caracal van start

De productie van de Caracal-transporthelikopter ging op 7 oktober officieel van start. De Franse fabrikant Airbus levert de eerste naar verwachting begin 2030 af. Defensie gaat de Caracal inzetten met Special Operations Forces. De twaalf bestelde toestellen vervangen op termijn de Cougar-vloot.

De Caracals worden volledig aangepast om met NAVO-en andere internationale partners samen te werken. Zo kunnen ze informatie uitwisselen met onder meer de nieuwe Embraer C390M en de F-35. En ook zijn de machines ingericht voor operaties met het Korps Commandotroepen, 11 Luchtmobiele Brigade en het Korps Mariniers. De Caracals komen terecht bij 300 Special Operations Squadron op Vliegbasis Gilze-Rijen.

Foto: KLu

2

Nucleaire taak luchtmacht belicht

Minister van Defensie Dilan Yeşilgöz-Zegerius bezocht op 7 oktober Vliegbasis Volkel om zich op de hoogte te stellen van de nucleaire taak. Nederland is binnen de NAVO een van de landen die deze verantwoordelijkheid neemt.

Potentiële agressors afschrikken is niet alleen een mogelijk effect van de nucleaire taak. Het vormt ook een essentieel onderdeel van de NAVO-strategie. Hierover werd Yeşilgöz bijgepraat, evenals over actuele ontwikkelingen binnen het werkveld. De defensieminister sprak op Volkel niet alleen met Nederlandse militairen, maar ook met Amerikaanse die voor een nucleaire taak bij de luchtmacht zijn gelegerd. De nucleaire taak wordt uitgevoerd met de F-35.

Foto: Airbus

3

Eerste verjongde Cougar weer terug

De eerste gemoderniseerde Cougar kwam op 9 oktober aan op Vliegbasis Gilze-Rijen. De twaalf transporthelikopters zijn verouderd en worden daarom door de Franse fabrikant Airbus onder handen genomen.

Alle heli’s krijgen een nieuwe cockpit en de communicatiesystemen en navigatieapparatuur ondergaan een fikse upgrade. De Cougar blijft zo beschikbaar voor speciale operaties tot de Caracal vanaf 2030 zijn entree maakt. De volgende gemoderniseerde Cougar wordt nog dit jaar verwacht. In 2027 komen er weer twee.

Foto's: Defensie

4

American Falcon: samen trainen onder complexe omstandigheden.

Op Fort Hood in Texas vond van 24 augustus tot en met 25 september de oefening American Falcon plaats. Daarbij draaide het om de samenwerking tussen en inzet van 302 Squadron en 11 Luchtmobiele Brigade, onder complexe, snel veranderende omstandigheden.

American Falcon is een gereedstellingsoefening, waarin het gezamenlijk lucht- en landoptreden centraal staat. De oefening is doorontwikkeld tot American Falcon 2.0 en richt zich specifiek op operaties onder hoofdtaak 1. Hierbij wordt uitgegaan van een mogelijk conflict met een gelijkwaardige tegenstander. Doelstellingen van American Falcon zijn het trainen van de Command & Control-structuur, missieprofielen en het gezamenlijk plannen en uitvoeren van operaties. De oefening vormt de laatste fase van een trainingsopbouw die al in Nederland begint. De uitgestrekte oefengebieden in Texas bieden ruimte om op grote schaal en met uiteenlopende scenario's te trainen. Daarmee vormt Fort Hood een waardevolle aanvulling op de trainingen in Nederland.

Afbeelding: Defensie

5

Defensie Dichtbij

De internetsite Defensie.nl (externe link, opent in een nieuw venster of tabblad) kreeg per 1 oktober een nieuw uiterlijk en nieuwe mogelijkheden. De website is tegelijkertijd verhuisd naar het Defensie-eigen platform Defensie Dichtbij. Daarmee wil Defensie de samenleving beter informeren en betrekken.

De vernieuwde website maakt het eenvoudiger om informatie te vinden die aansluit bij de eigen omgeving en interesses. Zo kunnen bezoekers op de hoogte blijven van oefeningen in hun buurt, activiteiten op defensielocaties en ontwikkelingen rondom de uitbreiding van Defensie. Belangrijke reden voor de vernieuwing is dat Defensie altijd betrouwbare informatie beschikbaar wil stellen, ook tijdens crisissituaties of bij belangrijke gebeurtenissen.
De vernieuwde website is hét centrale online kanaal van Defensie voor nieuws, informatie en contact met de Nederlandse samenleving.

Foto: sergeant-majoor Jan Dijkstra

6

Defensie zet in op bio-kerosine

De eerste grote lading brandstof met bijgemengde bio-kerosine is een feit. En Vliegbasis Leeuwarden was de gelukkige om de vele duizenden liters in ontvangst te nemen. Bio-kerosine is gemaakt van biologische afvalvetten en -oliën, zoals frituurvet.

Met deze ontwikkeling zet Defensie een extra stap naar energiezekerheid en duurzaamheid. Tot 60 procent van het totale brandstofverbruik bij Defensie bestaat uit kerosine. De milieu vriendelijker variant draagt bij aan de defensiebrede doelstelling om in 2030 dertig procent minder fossiele brandstof te gebruiken voor varen, vliegen en rijden. De leveringen zijn vanaf nu structureel.

Afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen maakt de krijgsmacht kwetsbaar voor geopolitieke crises, zoals momenteel in de Straat van Hormuz. Het bijmengen van brandstoffen met biologische - en later ook synthetische - brandstoffen is een realistische optie. Zo wordt diesel voor weg- en scheepsvervoer ook al bijgemengd met biobrandstof.

Foto: Archief MCD

7

Afschrikken met Steadfast Noon

De jaarlijkse nucleaire NAVO-oefening Steadfast Noon is dit jaar in Italië gehouden. Doel ervan is vrede bewaren, het voorkomen van dwang en het afschrikken van agressie. Er nemen gevechtsvliegtuigen uit zeventien landen aan deel, waaronder Nederlandse F-35’s.

Tijdens Steadfast Noon bootsen de deelnemers vooral scenario’s na en er wordt niet met echte kernwapens gewerkt. De oefening staat ieder najaar op de agenda. De omvang is vergelijkbaar met eerdere edities. Steadfast Noon staat los van de huidige wereldgebeurtenissen en is niet tegen enig land gericht.

De bondgenoten nemen deel met zogeheten dual capable-vliegtuigen, die in staat zijn zowel nucleaire als conventionele wapens af te werpen. Nederland is het eerste Europese land dat met de F-35 nucleair gecertificeerd is.

Foto's: Defensie

8

Minister bezoekt jachtvliegopleiding Texas

In een NAVO-opleiding samenwerken met collega’s uit dertien landen. Dat leren jachtvliegers op Sheppard Air Force Base (AFB) in Wichita Falls, Texas. Minister Dilan Yesilgöz-Zegerius bezocht de luchtmachtbasis midden oktober. Dat deed ze samen met Commandant Lucht- en Ruimtestrijdkrachten luitenant-generaal André Steur. Los van de samenwerking biedt de Verenigde Staten iets wat in Nederland schaars is: ruimte voor grootschalige trainings- en oefenvluchten. 

Al meer dan 45 jaar worden Nederlandse vliegers in Texas opgeleid tot jachtvlieger. Sheppard AFB is de thuisbasis van de Euro-NATO Joint Jet Pilot Training, waar veertien NAVO-bondgenoten met elkaar trainen en het vak leren. Minister Yesilgöz benadrukte tijdens haar bezoek het unieke internationale karakter. “Hier trainen we de beste van de wereld, mét de beste van de wereld.”

Niet alleen gevechtsvliegers trainen in Texas. Fort Hood, ook gelegen in de Amerikaanse staat, biedt eveneens ruimte voor Nederlandse militairen. Het 302 Squadron traint en leidt vanuit daar al bijna 30 jaar helikoptervliegers en loadmasters op. Apache- en Chinook-vliegers maken er gebruik van een oefengebied ongeveer zo groot als de provincie Utrecht. Hierdoor kunnen zij trainen onder omstandigheden die in Nederland niet altijd mogelijk zijn.

De gezamenlijke opleiding en training van vliegers en loadmasters onderstreept de sterke militaire banden tussen Nederland en de Verenigde Staten. Dat blijft een belangrijke bondgenoot en speelt een cruciale rol bij de versterking van de Nederlandse krijgsmacht. 

Tegelijkertijd investeert Nederland in de eigen Defensie en bouwt ons land eenzijdige afhankelijkheden af. Dat zorgt voor een meer gelijkwaardig partnerschap.

Foto: Lelystad Airport

9

Duidelijkheid defensielocatie Lelystad

Lelystad Airport wordt definitief 240 hectare groter voor Defensie. Dat maakte Defensie op 16 oktober bekend. De extra ruimte is nodig om medegebruik van Lelystad Airport voor F-35’s mogelijk te maken. De hier te stationeren gevechtsvliegtuigen en het aantal militaire eenheden vragen om de extra ruimte. Er is 200 hectare nodig voor militaire infrastructuur en 40 hectare voor een langere start- en landingsbaan. Het vliegveld breidt uit in noordwestelijke en zuidelijke richting.

De uitbreiding heeft gevolgen voor de omgeving. Vier agrarische woningen en zes andere bedrijven liggen binnen het gebied dat Defensie op termijn nodig heeft voor de uitbreiding. Dat blijkt uit de laatste besluiten van het kabinet over het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie (NPRD), dat in december vorig jaar werd vastgesteld. Toen ging het kabinet nog uit van een voorlopig plan voor uitbreiding met 150 hectare.

Staatssecretaris Derk Boswijk, die de bewoners van de woningen en bedrijven persoonlijk bezocht, beseft dat dit grote gevolgen voor hen heeft. "Met het Nationaal Programma Ruimte voor Defensie creëren we de noodzakelijke ruimte voor de groei van Defensie. In een dichtbevolkt land heeft dat enorme impact op de samenleving. Onze keuzes zijn het resultaat van een zorgvuldige afweging tussen militaire noodzaak en belangen van de omgeving. De mensen, bedrijven en organisaties die getroffen worden, gaan we zo goed mogelijk begeleiden. We kunnen namelijk alleen bouwen aan een sterke defensie als we ook oog houden voor onze omgeving."

de Vliegende Hollander

Editie 102026