Excellenties, collega’s, familie en vrienden, en natuurlijk beste Annelore, beste Roger,

Ik begin mijn bijdrage vandaag een beetje saai, maar wel met een belangrijk citaat dat ik met jullie wil delen.

‘De Koninklijke Marechaussee breidt uit met tien eskadrons en investeert in counter-drone capaciteit ten behoeve van militaire politietaken – zoals de bewaking en beveiliging van kritieke objecten en Host Nation Support. (..) De Koninklijke Marechaussee wordt versterkt op het gebied van cyber en inlichtingen en de gereedheid wordt verhoogd door investeringen in uitrusting, voorraden en opleidings- en trainingscapaciteit.’ Einde citaat.

Ik zal u niet bevragen waar dit vandaan komt. Dit is verwoord in de Defensienota 2026 en de opdracht voor de Koninklijke Marechaussee. In gewone mensentaal: de Marechaussee krijgt de komende jaren meer mensen, meer middelen en meer slagkracht om de militaire taken te versterken. Uitbreiden, moderniseren en digitaliseren: met drones, AI, cyber en inlichtingen.

Want de wereld om ons heen verandert en de dreiging neemt elke dag toe. Daarom richt de krijgsmacht zich weer nadrukkelijker op haar hoofdtaak: het beschermen van Nederland en het NAVO-grondgebied. En dat geldt dus ook voor de Koninklijke Marchaussee. Mocht Rusland een NAVO-land aanvallen, dan moeten Nederlandse militairen – ónze mannen en vrouwen – naar de oostgrens om te vechten. En dat vraagt iets van de Marechaussee.

De Koninklijke Marchaussee moet klaar zijn voor militaire taken in het hoogste geweldsspectrum: militaire politietaken, ondersteuning van gevechtseenheden, beveiliging van militaire locaties en transporten, bewaking van krijgsgevangenen. Met extra geld bouwen we aan een toekomstbestendige Marechaussee: groter, sterker, slimmer en beter voorbereid op de uitdagingen van vandaag en morgen.

De beweging is al ingezet. De Marchaussee oefent steeds vaker samen met de andere krijgsmachtdelen, ook onder oorlogsomstandigheden. Zoals tijdens de oefening Fighter Lion, waar de landmacht en de Marechaussee samen optrokken. De Marechaussee in het groene uniform: klaar voor militaire inzet.

Die koerswijziging is ook de reden dat ik hier vandaag graag wilde spreken. Om naast het politieke en bestuurlijke verhaal ook het militaire verhaal te vertellen.

Als de militaire opdrachtgever van de Koninklijke Marchaussee zie ik ook dat de civiele politietaken onverminderd belangrijk blijven. Ik denk alleen al aan bewaken en beveiligen. Sinds de moorden op Peter R. de Vries en Derk Wiersum is die taak enorm gegroeid. Rechters, advocaten, politici en journalisten zijn de pijlers van onze rechtsstaat. Dankzij jullie kunnen zij hun werk blijven doen.

Ook de grensbewaking, de inzet op Schiphol en de nieuwe Europese verordeningen vragen veel van de Koninklijke Marchaussee. En natuurlijk was er afgelopen jaar de NAVO-top in Den Haag. Een operatie van ongekende omvang, waarbij de ogen van de wereld op Nederland waren gericht. Dankzij jullie inzet en professionaliteit was de top veilig en een groot succes.

In al die taken voelen jullie de veranderde wereld als eerste: aan grenzen, op luchthavens, bij demonstraties en missies. En achter al die inzetten staat een mens. Mannen en vrouwen die vroeg opstaan, nachten doorwerken, verantwoordelijkheid dragen en vaak ook hele moeilijke situaties meemaken. Daarom wil ik tegen jullie zeggen: dank je wel. Jullie maken Nederland veiliger en daar mag je ongelofelijk trots op zijn.

Onder deze uitdagende omstandigheden, Annelore, werd jij Commandant van de Koninklijke Marechaussee. Het getuigt van lef dat jij deze functie als burger op je nam.

Jij hebt laten zien dat goed leiderschap niet draait om waar je vandaan komt, maar om wat je brengt. Wat je brengt als mens, als persoon. Wat je brengt in tekst, in uitingen. Onder jouw leiding heeft de Koninklijke Marchaussee de beweging naar ‘vergroening’ ingezet: meer focus op de militaire hoofdtaak, meer militaire gereedheid en meer inzetbaarheid binnen de krijgsmacht.

Tegelijkertijd heb jij de Koninklijke Marchaussee bestuurlijk stevig gepositioneerd in een complex speelveld, met veel verschillende gezagen en partners. Of het nu ging om Schiphol, ICT, de reorganisaties van het Landelijk Tactisch Commando of de binnengrenscontroles – jij bracht al die partijen bij elkaar, hield overzicht en hield koers.

Ook binnen Defensie bracht je een waardevol perspectief van buiten naar binnen. In de Krijgsmachtraad was je onderdeel van ons team, elke dag. Maar stelde je ook de vragen waardoor wij soms anders gingen kijken. Die frisse blik heeft ons geholpen, zeker ook bij de uitwerking van het bestedingsplan. Dat is de kracht van diversiteit aan de top: mensen met verschillende achtergronden en ervaringen maken organisaties sterker. Als mens, als collega, als vriendin, als lid van het team en als C-KMar heb jij vertrouwen gebracht. En daarmee heb je niet alleen de Koninklijke Marchaussee, maar ook Defensie verder gebracht.

Annelore, ongelofelijk bedankt voor wat je hebt gedaan. Voor je leiderschap, je vriendschap. Maar vooral altijd voor je heldere en duidelijke stem. Ik wens je veel succes de komende maanden in Spanje en met alles wat daarna komt.

Dan Roger. Fijn dat jij het commando van de Koninklijke Marchaussee op je wilt nemen. Je kent de organisatie door en door, je weet wat uitzendingen zijn op alle niveaus. Je kent de mensen, de uitdagingen. Je neemt die verantwoordelijk, je geeft richting en je weet dat je voor je mensen moet staan en laveren onder alle omstandigheden. Bestuurder, commandant én gouverneur der residentie.

En ik begrijp dat je ook een aantal paarden hebt. Dan moet Prinsjesdag wel goedkomen. Bovendien heb je dan al ervaring met sterke karakters die niet altijd meteen doen wat je vraagt. Ik heb er alle vertrouwen in dat jij deze prachtige organisatie met jouw leiderschap verder zult brengen, en ik kijk uit naar onze samenwerking. Veel succes.

Dank u wel.