Wapenfeiten van het Korps Mariniers

Sinds de oprichting van het korps in 1665 hebben de mariniers vele roemruchte (zee)slagen uitgevochten en militaire operaties uitgevoerd. Op deze pagina een greep uit de indrukwekkende reeks wapenfeiten op naam van de Nederlands' zeesoldaten.

Lithografie van de schepen De Ruyter en de Witt

De Ruyter en de Witt by Chatham. Lithografie, Marinemuseum Den Helder.

Beeld: NIMH

Op 21 juni 1667 gaan zo’n 800 Nederlandse mariniers aan land bij het Engelse fort Sheerness. Het half afgebouwde fort moet de aan de oostkust gelegen monding van de Medway-rivier beschermen. Vanaf het fort wordt gevuurd op de Nederlandse vloot die onderweg is naar Chatham, Engelands belangrijkste marinebasis. De landing van de Nederlandse ‘zeesoldaten’ is voldoende om de bezetting op de vlucht te laten slaan.

In het hart getroffen

Het is het eerste wapenfeit van de voorloper van het Korps Mariniers. De vloot onder leiding van Cornelis de Witt, Michiel de Ruyter en Willem van Ghent kan verder met het gedurfde plan om de Engelse vloot in het hart te treffen. Bij Chatham worden tegen minimale verliezen 3 grote en 10 kleine schepen vernietigd. Ook wordt het vlaggenschip van de Engelse vloot gekaapt. De legendarische Tocht naar Chatham beslist de Tweede Engels-Nederlandse Oorlog in het voordeel van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden.

Slag bij Solebay

Tijdens de Slag bij Solebay, 1672, leveren de mariniers zware strijd tegen de Britse vloot. Van Ghent, de eerste korpscommandant, wordt hierbij dodelijk getroffen. 

Prent met de Slag bij Seneffe 1674

De Slag bij Seneffe. Prent R. de Hooge, 1674, Mariniersmuseum Rotterdam.

Beeld: NIMH

Slag bij Seneffe

Onder leiding van stadhouder Willem III vecht een Duits-Nederlands-Oostenrijks-Spaans leger tegen een Frans leger bij Seneffe op 11 augustus 1674. Voor het eerst worden de mariniers op het land ingezet. 2 mariniersregimenten, zo’n 3000 man, vormen de elite van de Republiek. De slag blijft onbeslist, maar vormt een morele opsteker. Hij staat in gouden letters op het vaandel van het korps. 

Verovering Gibraltar

In 1704 vechten Nederlandse mariniers voor de verandering zij aan zij met de Engelsen. Tijdens een gezamenlijke amfibische actie veroveren zij Gibraltar op Spanje. Volgens de verhalen beklimt een Nederlandse marinier de rots als eerste. 

Bombardementen op Algiers

In 1816 wordt het bataljon mariniers voor het eerst ingezet voor piraterijbestrijding. De internationale  koopvaardijvaart heeft zwaar te lijden onder Algerijnse zeerovers. Tijdens de Bombardementen op Algiers vechten de Nederlanders opnieuw aan de zijde van de Engelsen. De Algerijnen verzetten zich hevig. 4 mariniers krijgen de Militaire Willems-Orde voor hun deelname aan deze strijd.

Over het algemeen ligt het operatieterrein van de mariniers in de 19e en begin 20e eeuw in Nederlands-Indië. Ze zijn betrokken bij meer dan 30 grotere en kleinere oorlogen in het koloniale gebied.

Mariniers salueren tijdens het spelen van het volkslied.

Archieffoto: Herdenking bij het monument ter nagedachtenis aan het verzet bij de Maasbruggen.

Maasbruggen 1940

Misschien wel het bekendste wapenfeit van het korps is de strijd rond de Rotterdamse Maasbruggen van 10 tot en met 14 mei 1940. De Duitsers krijgen de bruggen de eerste oorlogsdag in handen. Op 13 mei onderneemt een compagnie mariniers als eerste een serieuze tegenaanval. Het lukt ze tijdelijk om de oprit van de Willemsbrug in te nemen en mitrailleurs in stelling te brengen. Ze komen echter zwaar onder vuur te liggen. Er vallen doden en gewonden en de compagnie moet zich terugtrekken. Een deel van de mannen verschanst zich onder het wegdek en de brugpijlers, waar ze tot het bombardement en de daaropvolgende overgave blijven zitten.

Volksoproer Curaçao

En in 1969 herstellen mariniers de orde op Curaçao na ‘Trinta di mei’, een staking van werknemers van de Shell-raffinaderij die uitmondde in een volksopstand.

Kaping De Punt

Op 11 juni 1977 openen scherpschutters van de Bijzondere Bijstandseenheid Mariniers (BBE-M) het vuur op een trein met 9 Zuid-Molukse kapers. Al 20 dagen houden zij 45 passagiers gegijzeld bij het Drentse dorp De Punt. Terwijl Starfighter-gevechtsvliegtuigen laag overvliegen ter afleiding, bestormen mariniers de trein. Ze bevrijden de gijzelaars. Er vallen 2 doden onder de passagiers en 6 onder de kapers. 

September 2001

Op 27 september 2001 worden leden van de BBE-M ingezet vanwege dreigende moslimterreur tegen de Coen- en Zeeburgertunnel in Amsterdam en de Beneluxtunnel in Rotterdam. De Unit Interventie Mariniers (UIM), de opvolger van BBE-M, neemt in Afghanistan deel aan gevechtsacties van de Nederlandse special forces task forces Viper en 55. Ook is het korps onderdeel van Task Force Uruzgan. Op  17 april sneuvelen 2 mariniers wanneer zij tijdens een operatie op een bermbom rijden.

Het ministerie van Defensie heeft beelden vrijgegeven van de bevrijdingsactie door Hr. Ms. Tromp van een Duits koopvaardijschip op Tweede Paasdag 2010. Op de video is te zien hoe het boardingteam, bestaande uit de Unit Interventie van het Korps Mariniers, door een Lynx-helikopter aan boord van het schip Taipan wordt gezet. De beelden zijn vastgelegd met de helmcamera van een van de leden van het boardingteam.

Taipan

Leden van de UIM komen op 5 april 2010 in actie tegen Somalische piraten die het Duitse koopvaardijschip Taipan hebben gekaapt. Beelden van de spectaculaire actie gaan de hele wereld over.

Nederlandse mariniers arresteren 2 Irakezen op een wapenmarkt in Irak.

Nederlandse mariniers rollen een wapenmarkt in het Iraakse As Samawah op.

Beeld: NIMH

Recente operaties:

  • Bestrijden piraterij voor de Oost-Afrikaanse kust (2008-heden);
  • Escorteren van schepen met noodhulp, onder meer van het Wereldvoedselprogramma van de VN (2008-heden);
  • Escorteren van Nederlandse (koopvaardij)schepen (2008-heden);
  • Deelname ISAF in de Afghaanse provincie Kunduz (2010-2013);
  • Deelname ISAF in de Afghaanse provincie Uruzgan (2007-2010);
  • Leveren humanitaire en medische hulp na aardbeving Haïti (2010);
  • Deelname stabilisatiemacht Tsjaad (2008-2009);
  • Leveren humanitaire en medische hulp na aardbeving Pakistan (2005).
  • Leveren hulp (o.a. herstel en handhaven openbare orde) sint Maarten na orkaan Irma (2017).

Hoort bij