De dood van een 28-jarige militair in oktober 2025 was door een onvoorziene samenloop van omstandigheden. Tijdens een oefening in Duitsland kwam hij onder een Fennek-verkenningsvoertuig. De Inspectie Veiligheid Defensie (IVD) concludeert in een vandaag verschenen rapport dat de militairen in deze Fennek ‘niets hadden kunnen doen om dit ongeval te voorkomen’. Wel kan Defensie lessen leren om ongevallen te vermijden, stelt de inspectie.
Een Fennek-verkenningsvoertuig op archiefbeeld.
Het noodlottige ongeval gebeurde tijdens de oefening Ferocious Bison. Bij een tactische verplaatsing in het donker gleed het voertuig van een talud en kantelde. De 28-jarige boordschutter stond bovenluiks. Zo kon hij de omgeving beter waarnemen. Hij kwam onder het voertuig terecht en overleed. De bestuurder en de commandant liepen geen lichamelijk letsel op.
Beperkt zicht
Het hoogteverschil tussen de weg en het omliggende terrein was moeilijk te zien omdat het donker was, is te lezen in het IVD-rapport. De bestuurder zag wel dat hij door het gras reed, maar niet dat de berm schuin liep. Ook de commandant zag dit niet. De bemanning droeg weliswaar helderheidsversterkers, maar deze apparatuur biedt ook een beperkt zicht.
Onvoorspelbare risico’s
De militairen waren goed getraind, het voertuig was in orde, concludeert de IVD. Er was dan ook geen reden om dit ongeluk aan te zien komen. De gevolgen van bovenluiks staan bij een kantelende Fennek zijn eerder niet als een risico geïdentificeerd. Het is simpelweg onmogelijk om vooraf te weten wat mogelijke, onvoorspelbare risico’s zijn, stelt de inspectie.
Lessen leren
Defensie is als werkgever verantwoordelijk voor een veilige werk- en leeromgeving. Een oefening simuleert zo realistisch mogelijk een operationele situatie. Dit gaat per definitie gepaard met risico’s, beseft de IVD. Defensie kan van dit ongeluk leren door het verhaal van het ongeluk te vertellen. De inspectie beveelt aan om deze casus te verwerken in opleidingen en trainingen voor commandovoering. Daarnaast adviseert de IVD de lessen van dit ongeval te delen. Zo is de bewustwording van onvoorziene risico’s verder te vergroten.
Medeleven
“Ik betreur het zeer dat dit tragische ongeval heeft plaatsgevonden”, schrijft minister Dilan Yeşilgöz-Zegerius in een brief aan de Tweede Kamer. “Ik wil dan ook mijn medeleven betuigen aan de geliefden, nabestaanden en collega’s van het slachtoffer.” Een inhoudelijke reactie op het rapport volgt later dit jaar als ook de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OvV) een onderzoek naar veiligheid bij Defensie tijdens oefeningen heeft afgerond. Het ongeval met de Fennek komt hierin ook aan bod.