Met mobiele apparatuur naar musea gaan en ter plekke materiaal-technisch onderzoek doen naar voorwerpen uit de collectie. Dat doet de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) met Lab op Pad. Gisteren en vandaag waren de specialisten van het Rijkserfgoedlaboratorium in Museum Bronbeek te gast.
Moderne technieken belichten historische verhalen
De apparatuur waarmee de onderzoekers werken is innovatief. Zo gebruiken ze een X-ray Fluorescence (XRF)-scanner, die de chemische samenstelling van materialen meet zonder het object te hoeven beschadigen. Monsters nemen is daardoor niet nodig. Daarnaast worden infrarood- en UV-camera’s ingezet om onderliggende lagen zichtbaar te maken of oude restauraties op te sporen. Verschillende soorten microscopen maken visueel onderzoek tot in het allerkleinste detail mogelijk.
Nagelvoort: “De deelname aan Lab op pad sluit naadloos aan bij onze rol als museum en kenniscentrum. We willen met moderne analysetechnieken kritisch en objectief naar de materiële getuigenissen uit het verleden kijken. Met de specialisten brengt Museum Bronbeek de wetenschap naar de museumvloer. Daarmee hopen we in onze historische collectie nog meer feiten en verhalen te ontdekken. Bovendien kan materiaal-technische kennis ons helpen bij conserverings- en restauratievraagstukken.”
Wat kan het Rijkserfgoedlaboratorium voor musea doen?
Het gaat om de volgende soorten onderzoek:
- Materiaalanalyse: Waar is een object van gemaakt? En is het ècht?
- Pigment- en verfanalyse: Welke historische pigmenten en bindmiddelen zijn er gebruikt in bijvoorbeeld textiel en beschilderde objecten?
- Lagenonderzoek: Liggen er onder zichtbare (verf)lagen ook oudere schetsen, teksten of eerdere schilderingen verborgen?
- Staat van het object: Is er sprake van corrosie, schade, en zijn er historische giftige stoffen aanwezig?
Van koloniale verzameling naar actueel kenniscentrum
Sinds de opening in 1863 is Museum Bronbeek drastisch veranderd. Het toenmalige ministerie van Koloniën, de koning en particulieren schonken voorwerpen uit Nederlands-Indië aan het museum. De koloniale verzameling werd toen de 'trofeeëngalerij' genoemd.
Inmiddels is Bronbeek een modern museum. Met 100.000 objecten en 15.000 boeken/tijdschriften is het daarnaast hèt kenniscentrum van het koloniaal-militair verleden van het Koninkrijk der Nederlanden.