In het uiterste geval Litouwen moeten verdedigen, betekent ook extreem weer het hoofd bieden. Daarom kreeg de Nederlandse gevechtseenheid in het Baltische land een 5-daagse koudweertraining voor de kiezen. Een overzicht van Defensieoperaties van 25 februari tot en met 3 maart 2026.

De militairen liepen dagelijks zo’n 25 kilometer door de sneeuw en moesten opdrachten tot een goed eind zien te brengen. Een ‘wakduik’ nemen bijvoorbeeld. Want dan weet je hoe het voelt als je door het ijs zakt in moerassig gebied. Daarna is het zaak zo snel mogelijk aan de kant te komen, droge kleren aan te trekken en het lijf warm krijgen door intensief te bewegen. Een ander aspect van de training: sneeuw omvormen tot kokend water, uiteraard met zelf gemaakt vuur. Slapen gebeurde in met takken, touw en boomstammen gefabriceerde onderkomens bij temperaturen ver beneden het vriespunt.

Terwijl de koudweertraining op zijn einde liep, kwam de nieuwe staatssecretaris, Derk Boswijk, langs bij de troepen in Litouwen.

Defensie levert in Litouwen momenteel zo'n 250 militairen voor de vooruitgeschoven aanwezigheid van de NAVO. De focus van deze Multinational Battlegroup Lithuania ligt op het afschrikken van Rusland. Dit gebeurt om te voorkomen dat het land overgaat tot agressieve acties. Een ander hoofddoel is de bevolking gerust te stellen met de aanwezigheid van troepen.

Oekraïne

Voor operatie Interflex geven Nederlandse instructeurs Oekraïense rekruten op grote schaal een basisopleiding in het Verenigd Koninkrijk. Zij worden in 7 weken klaargestoomd voor het gevecht. Ze krijgen onder meer les in tactisch optreden, schieten, wapenkennis en het omgaan met explosieven. Daarna vertrekken zij naar het front. Interflex leidt verder Oekraïense militairen op tot instructeurs, het zogeheten train-the-trainer-concept.

300 Nederlandse militairen beschermen met de Air and Missile Defense Taskforce een logistiek knooppunt in Polen. Ze doen dat met luchtverdedigingssystemen. Dit zijn de grondluchtraketafweersystemen Patriot en Nasams, en anti-dronesystemen. De inzet van de militairen is onderdeel van het NATO Security Assistance and Training for Ukraine (NSATU). Vanaf dit knooppunt gaat militair materieel van landen die Oekraïne steunen naar dat land. De Nederlandse troepen kregen bezoek van de nieuwe defensieminister. Dilan Yeşilgöz-Zegerius liet zich informeren over het luchtverdedigingswerk dat Russische agressie op afstand moet houden.

Nederland stationeert ook militairen bij diverse hoofdkwartieren. Daaronder het NATO Security Assistance and Training for Ukraine (NSATU) in het Duitse Wiesbaden en Eumam in Brussel. Nederlandse militairen werken ook bij het Eumam Special Training Command in het Duitse Strausberg en het Eumam Combined Arms Training Command in het Poolse Żagań. 

Verder nemen stafofficieren deel aan internationale zogeheten capability coalitions. Die dragen bij aan de doorontwikkeling van de Oekraïense strijdkrachten op de lange termijn. 

Nederlandse instructeurs trainen in Duitsland Oekraïense eenheden. Dat gebeurt onder de vlag van de EU Military Assistance Mission in support of Ukraine (Eumam). De opleiding richt zich op wapenhandelingen, optreden in verstedelijkt gebied, commandovoering en militaire geneeskundige vaardigheden.

Defensiepersoneel traint verder nog Oekraïense militairen om de grote variatie aan gedoneerd materieel goed te gebruiken, zoals het opereren met mijnenjagers.

Verdediging NAVO-grondgebied

De krijgsmacht stelt marineschepen, landmachteenheden en vliegtuigen beschikbaar voor militaire paraatheid om het NAVO-verdragsgebied bondgenootschappelijk te verdedigen.

  • Met 2 Nederlandse MQ-9 Reapers in Roemenië verzamelt de luchtmacht informatie aan de oostflank van het NAVO-gebied. Zo'n 40 militairen zijn met de MQ-9’s gestationeerd op een militaire basis in de Roemeense gemeente Luna. Zij zorgen voor het onderhoud en de bewaking van de onbemande toestellen en de benodigde verbindingen. Het besturen van de vliegtuigen en verwerking van de verzamelde informatie gebeurt vanaf Vliegbasis Leeuwarden. Daarmee houden zich nog zo'n 100 militairen bezig.

Lopende operaties buitenland:

  • Mijnenjager Zr.Ms. Schiedam neemt deel aan de Standing NATO Mine Countermeasures Group 1 (SNMCMG1). Dit is een van de 2 permanente mijnenbestrijdingsgroepen van de NAVO. Het bondgenootschap zet ze in om zeegebieden te ontdoen van mijnen en andere explosieven. SNMCMG1 opereert in de Noordzee, Atlantische Oceaan ten westen van Europa, en de Oostzee. Het vlootverband is inzetbaar om oude explosieven te ruimen, die nog altijd een gevaar vormen voor de veiligheid op zee. Daarnaast zijn de NAVO-mijnenjagers inzetbaar voor de operatie Baltic Sentry. Dit is een speciale NAVO-inzet om pijpleidingen en onderzeese kabels in de Oostzee te beschermen tegen sabotage.
  • Zr.Ms. Friesland patrouilleert in het Caribisch gebied. Het marineschip is ook beschikbaar voor het leveren van noodhulp. De Friesland wordt ondersteund door een NH90-maritieme gevechtshelikopter voor verkenningen op afstand van het schip. De marine draagt zo bij aan stabiliteit en veiligheid in de regio.
  • Nederland levert maximaal 175 luchtmobiele infanteristen voor Eufor Althea in Bosnië en Herzegovina. Zij patrouilleren, treden snel op bij incidenten en bewaken het hoofdkwartier. Doel van de missie is veiligheid en stabiliteit op de Westelijke Balkan te bevorderen. Daarnaast leveren een aantal stafofficieren en een klein team van het National Support Element een bijdrage aan het hoofdkwartier van Eufor Althea.
  • Voor de NAVO-missie in Irak (NMI) werken 15 Nederlandse militairen op het hoofdkwartier in Bagdad. Ook civiele adviseurs leveren een bijdrage. In Erbil werken 5 Nederlandse militairen als adviseur voor de Koerdische strijdkrachten. Zij maken deel uit van operatie Inherent Resolve (OIR), die strijd voert tegen ISIS. Een National Support Element ondersteunt de Nederlandse bijdragen in Bagdad en Erbil.
  • In het Midden-Oosten werken 11 Nederlandse militairen al langer als waarnemer in de grensgebieden tussen Israël en Libanon en tussen Israël en Syrië. Dit doen ze voor de United Nations Truce Supervision Organization (Untso).
  • In Jeruzalem en Ramallah zijn 7 Nederlanders betrokken bij de OSC (Office of the Security Coördinator). Het gaat om 4 militairen en 3 burgers. De missie richt zich op het professionaliseren van de Palestijnse veiligheidssector. OSC probeert bij te dragen aan de levensvatbaarheid van een stabiele Palestijnse staat. De Verenigde Staten coördineren de missie.
  • In de Republiek Korea nemen 3 Nederlandse militairen deel aan de United Nations Command (UNC). Ze treden op als adviseur voor gender, strategische communicatie en het organiseren van verplaatsingen. De UNC heeft al sinds 1953 het handhaven van de wapenstilstand tussen Noord- en Zuid-Korea als een van de belangrijkste taken.
  • Nederlandse militairen leveren ook een bijdrage aan diverse hoofdkwartieren en vooruitgeschoven posten van missies. De geüniformeerden zijn individueel uitgezonden naar het Franse Brest en Griekse Larisa (Eunavfor Aspides), het Spaanse Rota (European Union Naval Forces), Bahrein (Combined Maritime Forces), Kosovo European Union Rule of Law Mission (in Kosovo), staf SNMG2 (Middellandse Zee) en Qatar (Operation Inherent Resolve).

Operaties/acties binnenland:

  • De bewaking van het luchtruim van Nederland gebeurt 24/7 door de luchtgevechtsleiding vanaf Air Operations Control Station Nieuw Milligen. Voor de beveiliging van de hele Benelux wordt gebruikgemaakt van afwisselend Nederlandse en Belgische straaljagers.
  • De Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) heeft op Texel delen van een explosiefvrije 500 ponder gevonden. (link naar bericht)
    De EOD vernietigde verder nog 41 explosieven die verdeeld over het land waren gevonden. En dat was nog niet alles. Ook Zr.Ms. Willemstad leverde een aandeel. De mijnenjager maakte 3 explosieven onschadelijk in de Noordzee. Dat gebeurde in het kader van Beneficial Cooperation. Dit is een samenwerkingsverband met België om de zee, kustwateren en havenmondingen vrij te houden van bommen en mijnen uit onder meer de Eerste en Tweede Wereldoorlog.