“We proberen met elke vlucht zoveel mogelijk mensen mee te nemen”

Op dag 7 van de evacuatieoperatie hebben de Nederlandse militairen doorlopend mensen uit Afghanistan geëvacueerd. De operatie verloopt gestaag, vertelt luitenant-kolonel Hans, die met zijn team de operatie vanuit het Pakistaanse Islamabad coördineert. “We doen er alles aan.”

Evacuaties vanaf Kabul.
Evacuaties vanaf Kabul.

“Vanuit Pakistan bevoorraden we de missie en leveren de spullen die onze mensen nodig hebben. Daarnaast is dit de plek waar de evacuees verder worden getransporteerd”, vertelt de luitenant-kolonel. “Sinds maandag staan er iedere dag 4 Nederlandse militaire toestellen naar Kabul gepland. We doen er alles aan zoveel mogelijk evacués te vervoeren, maar de uitvoering is complex. We moeten eerst weten waar de evacués zich bevinden. Dan moeten zij nog naar de luchthaven. Vervolgens moeten zij op het vliegveld zien te komen.”

1 landingsbaan

De luchthaven van Kabul is overbelast. “Wij zijn niet alleen: alle landen proberen hun burgers en andere evacués op te halen. Dat alles gebeurt op een vliegveld met 1 landingsbaan. We krijgen een half uur de tijd om mensen aan boord te krijgen, in een gebied waar dreiging heerst. We proberen met elke vlucht zoveel mogelijk mensen mee te nemen.”

C-130
Een C-130 van de luchtbrug tussen Kabul en Islamabad.

Vocht, voeding en speelgoed

Nederlandse Special Forces begeleiden het proces in Kabul zelf. Een operator van NL MARSOF vertelt hoe het er aan toe gaat op de luchthaven. “Onze collega’s van het Korps Commandotroepen zorgen ervoor dat er zodra wij landen ter plaatse een constante gecontroleerde stroom aan evacuees naar ons toekomt. Ik sta als medic bij de klep en scan continu: wat krijgen we binnen, wie hebben er hulp nodig? Deze mensen hebben vaak niets meer bij zich dan hun paspoort, hun telefoon en de kleren die ze dragen. Oude mannen, hoogzwangere vrouwen: iedereen komt voorbij. Voor de kinderen hebben we speelgoed aan boord.  We delen tijdens de vlucht water en voedsel uit en informeren, waar nodig met tolken, voor wie er hulp nodig heeft. Vaak durven mensen dit niet aan te geven, omdat ze bang zijn dat ze dan niet mee mogen op de vlucht.”  

Hij ziet schrijnende gevallen voorbijkomen. “Bijvoorbeeld een gezin dat onder de wonden zat, nadat ze door concertina’s (prikkeldraad) waren geklommen om op de luchthaven te komen. We hebben ook een evacué met een schotwond vervoerd. We hopen mensen tijdens de vlucht al zoveel mogelijk te helpen.”

Dag tot dag

Hoe lang de evacuatieoperatie nog duurt is vooralsnog onduidelijk. “De politieke overeenkomst van de VS met de Taliban staat tot 1 september. Voor die tijd proberen we zo veel mogelijk evacués Afghanistan uit te krijgen”, zegt luitenant-kolonel Hans. “Vanwege de continu veranderlijke situatie plannen we de operatie van dag tot dag.” Het militaire team in de regio werkt hierin samen met het Special Operations Command (SOCOM) en de Directie Operaties van Defensie. “Daarbij ontvangen ze maximale ondersteuning van de Nederlandse ambassade en alle diplomatieke hulp van het Ministerie van Buitenlandse Zaken.”