Militaire bijdrage aan NAVO in 2022

Wat levert Nederland aan militaire capaciteiten aan de NAVO?

Nederland stelt ieder jaar militaire capaciteiten, zoals schepen, landmachteenheden en vliegtuigen beschikbaar voor de ‘eerste hoofdtaak’ van Defensie: bondgenootschappelijke verdediging van het NAVO-verdragsgebied. Dit doet Defensie in 2022 door daadwerkelijke inzet.

Daarnaast levert Nederland militaire capaciteiten aan de NATO Response Force (NRF). Dit is de snelle reactiemacht van de NAVO. De NRF bestaat uit:

  • Een zeer snel inzetbaar deel, de Very High Readiness Joint Task Force (VJTF). Dit wordt ook wel de flitsmacht genoemd.
  • Opvolgende elementen zoals de Initial Follow-on Forces Group (IFFG). De IFFG bestaat uit eenheden die de VJTF kunnen versterken.
  • Follow-on Forces Group (FFG): eenheden zonder vooraf vastgestelde reactietijd.

Ook levert Nederland een bijdrage aan het NATO Readiness Initiative (NRI) voor het vergroten van de NAVO-pool van eenheden met een ‘verhoogde paraatheid’.

Nederland zet de militaire capaciteiten voor de NRF en NRI in als de NAVO daarom vraagt. Dit gebeurt pas als de Noord Atlantische Raad (NAR) van de NAVO, met instemming van de lidstaten (inclusief Nederland dus) hiertoe beslist.

Hieronder volgt een opsomming van de militaire capaciteiten die Defensie in 2022 inzet, stand-by heeft staan (NRF), en onder verhoogde paraatheid heeft gesteld (NRI).

Deze pagina is 20 april 2022 voor het laatst bijgewerkt.

Nederlandse NAVO-inzet 2022

  • NAVO-vlootverband SNMG1
    Nederland voert het commando over deze Standing NATO Maritime Group 1 (SNMG1) en levert 1 fregat met NH90-boordhelikopter. SNMG1 is 1 van de permanente maritieme reactiemachten van de NAVO.
  • NAVO-vlootverband SNMCMG1
    Nederland neemt met 1 mijnenjager deel aan deze Standing NATO Mine Counter Measures Group. Dit is 1 van de permanente mijnenbestrijdingstaakgroepen van de NAVO.
  • Multinationale Battlegroup enhanced Forward Presence in Litouwen
    Nederland draagt sinds februari 2017 met ongeveer 250 militairen bij aan versterkte militaire aanwezigheid van de NAVO in Litouwen. Het mandaat loopt tot minimaal eind 2024 en Nederland zet vanaf medio 2022 tot maximaal 350 militairen in. De focus ligt op militaire oefeningen in internationaal verband om samen sterk te staan tegen alle mogelijke dreigingen.
  • Quick Reaction Alert
    Als onderdeel van NATO Air Policing bewaakt Nederland afwisselend (per kwartaal) met België het Benelux-luchtruim. De luchtmacht voert de QRA-taak met de F-16's uit in nauwe samenwerking met het Air Operations Control Station (AOCS) in Nieuw Millingen. Wanneer de gevechtsleiding van het AOCS opmerkt dat een onbekend vliegtuig het Nederlandse luchtruim binnenvliegt zonder radiocontact te maken, worden de F-16’s van de QRA, die 24/7 klaar staan, gealarmeerd om op te stijgen en het toestel te onderscheppen.
  • Air Policing
    Nederland zette van 24 februari tot en met 31 maart 2022 8 keer gevechtsvliegtuig (F-35 en F-16)  in voor Air Policing-taken boven Oost-Europa.
  • Multinational Air Missile Defence Task Force
    Nederlandse Patriots beschermen NAVO-grondgebied van april tot medio oktober 2022. Met deze grond-luchtgeleidewapensystemen zijn vliegtuigen, helikopters en snelle ballistische en kruisraketten uit te schakelen. 
  • Guardian Lightning
    Bewaken luchtruim NAVO-oostflank vanuit Bulgarije van april tot en met mei 2022.
  • enhanced Forward Presence
    Nederland zet vanaf de zomer 2022 (voor 12 maanden) 3 keer een rotatie in van 200 landmachtmilitairen. Dat gebeurt binnen de door Frankrijk geleide battlegroup in centraal Roemenië.

NATO Response Force

Voor de VJTF en IFFG heeft Nederland in 2022 stand-by staan:

  • 1 amfibisch transportschip, inclusief landingsvaartuigen en 2 helikopters. Aan boord van dit transportschip levert Defensie ook medische capaciteit, een soort veldhospitaal op zee.
  • 1 fregat.
  • Een onderzeeboot voor het 2e deel van 2022.
  • 1 duikteam van de Explosieven Opruimingsdienst Defensie.
  • 2 landgebonden humint- (human intelligence) en psyops-eenheden (psychological operations).
  • Een bijdrage van ongeveer 1.500 landmachtmilitairen. Het gaat hier om:
    • Militaire eenheden voor een (Duits/Nederlands/Noorse) brigade, waaronder een Nederlandse bataljonstaakgroep en een Duits/Nederlandse luchtverdedigingseenheid.

Stand-by voor de NATO Readiness Initiative

Voor het NRI levert Nederland in 2022:

  • 1 bataljonstaakgroep van circa 800 landmachtmilitairen. Dit is een gevechtsbataljon inclusief gevechts- en logistieke ondersteuning.
  • F-35-jachtvliegtuigen.
  • Vanaf maart + reactietijd: onbemande vliegtuigcapaciteit MQ-9 Reaper (niet bewapend).
  • 1 mijnenjager.

Deelname aan NAVO-oefeningen

  • Nederland, van maart tot juni: Frisian Flag 22. Internationale luchtmachtoefening.
  • Noord-Noorwegen, maart-mei: Mjolnir - Advanced Air Defence Exercise.
  • Noorwegen, in mei: Cold Response 22. 2-jaarlijkse NAVO-oefening, waaraan ruim 30.000 militairen uit 27 landen deelnemen. Samenwerken over land, zee en in de lucht staat hierbij centraal.
  • Zweden, in mei: Ultimate Dragon. Vuursteunoefening waarbij live wordt geschoten met artillerie en mortieren.
  • Litouwen, in mei: Swift Response . Luchtmobiel optreden in de Baltische Staten, Nederland springt alleen in Litouwen.
  • Polen, in mei: NATO Steadfast Cobalt. Testen en voorbereiden van CIS-infra (communicatie- en informatiesystemen) voor NATO Response Force.
  • Roemenië, tot eind april: Rapid Falcon. Luchtmobiel optreden samen met de Verenigde Staten en Roemenië.