Militaire bijdrage Nederland in Irak

Nederlandse militairen trainen de Iraakse en Koerdische strijdkrachten om ISIS op de grond te bevechten. Daarnaast zijn Nederlandse F-16's actief boven Irak en Oost-Syrië. Dit gebeurt samen met andere landen van een internationale coalitie.

Nederlandse militairen leiden reguliere militairen en special forces op. Ze krijgen training in onder meer schietvaardigheid, tactisch optreden, militaire EHBO en de bestrijding van bermbommen. Ook zijn er mobiele teams die zich richten op het trainen van kleinere groepen ter voorbereiding op specifieke operaties. Dat gebeurt eventueel dicht achter de frontlinie. In gevechtssituaties gaan de Nederlandse militairen niet mee.

De ontwikkelingen in Irak en Syrië volgen elkaar in hoog tempo op. De behoefte aan trainingen verandert daarmee ook. Nederland trekt 1 mobiel trainingsteam uit Noord-Irak terug. Dat wordt omgevormd tot expeditionair trainingsteam. Het staat in Nederland paraat voor inzet.

Nederlandse trainers leidden sinds februari 2015 meer dan 100.000 Iraakse strijdkrachten op, inclusief Koerdische strijdkrachten (Pesmergha). Sinds zij het gewenste basisniveau hebben, brengt de anti-ISIS-coalitie hen op hoger niveau.

Advise and assist

Nederlandse special forces vormen samen met Belgische collega’s A&A-teams. Die ondersteunen Iraakse en Koerdische strijdkrachten voor, tijdens en na gevechtssituaties. Denk hierbij aan operationele planning, leiderschap, coördineren van vuursteun en het analyseren en verwerken van ervaringen uit operaties. De teams geven training en advies aan eenheden dichtbij gevechtslocaties, maar nemen zelf niet deel aan gevechtsacties.

De teams zijn uitgerust met pantservoertuigen en andere beschermende middelen. Dit is nodig voor het optreden in gebieden met grotere dreiging van bijvoorbeeld bermbommen en vijandelijke onbemande vliegtuigjes. De A&A-teams volgen de strijd met onbemande vliegtuigjes. Zo kunnen ze de Iraakse eenheden beter assisteren. Met deze UAV-systemen houden de teams ook hun eigen veiligheidssituatie in de gaten.

F-16’s

Vanaf begin 2018 dragen 4 Nederlandse F-16’s bij aan het militair verslaan van ISIS in Irak en Oost-Syrië. Het ondersteuningsdetachement bestaat uit ongeveer 150 militairen. Een Belgische force protection eenheid beveiligt de Nederlandse F-16’s en werklocaties

Nederland stelde van oktober 2014 tot juli 2016 ook al F-16’s beschikbaar voor luchtaanvallen; eerst boven Irak, later ook boven Oost-Syrië. Met de luchtaanvallen werden aanvoerlijnen van ISIS ontwricht en strategische locaties zoals kampen en brandstofdepots uitgeschakeld. De jachtvliegtuigen leverden ook luchtsteun aan strijdkrachten die op de grond vochten.

De Air Task Force Middle East vloog meer dan 2.100 missies waarbij meer dan 1.800 keer wapens zijn ingezet. Het ging om bombardementen met precisiemunitie. België zette de luchtaanvallen met F-16's voort tot eind 2017. In die periode beveiligden Nederlandse militairen het Belgische detachement.

Chirurgisch team

Defensie levert in 2018 ook chirurgisch teams voor het Amerikaanse Role 2 hospitaal op Airbase Al Asad bij Bagdad. Dat gebeurt via het Instituut samenwerking Defensie en Relatieziekenhuizen. Een role-2-hospitaal is een ziekenhuis met chirurgische en beperkte intensive care-capaciteit.

Amerikaanse commandovoering

Omdat er veel landen meedoen met de missie, is goede afstemming nodig. Daarvoor worden op diplomatiek en militair niveau meerdere Nederlanders ingezet. De operatie loopt via Amerikaanse commandostructuren. Daarnaast werken Nederlandse staf- en liaisonofficieren op operationele hoofdkwartieren in de Verenigde Staten, Irak, Koeweit, de Verenigde Arabische Emiraten en Qatar. Via hen is Nederland betrokken bij de detailplanning.