Europa zelf meer verantwoordelijk voor eigen veiligheid

De veiligheid van Europa staat steeds meer onder druk als gevolg van nieuwe dreigingen en ingrijpende geopolitieke verschuivingen. De COVID-19-crisis heeft die druk alleen maar verhoogd. Het is daarom noodzakelijk dat de Europese landen zelf meer verantwoordelijkheid nemen voor de Europese veiligheid. Dit moet hand in hand gaan met de versterking van de NAVO.

Militairen uit verschillende landen naast elkaar.
Archieffoto: Militairen tijdens een internationale oefening.

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken en Defensieminister Ank Bijleveld-Schouten reageren hiermee op het onlangs verschenen rapport “Europese Veiligheid: tijd voor nieuwe stappen” van de Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV).

Kloof ambitie en realiteit

Deze grotere verantwoordelijkheid betekent concreet dat EU zelf sterker operationeel moet kunnen optreden. Minister Bijleveld: “Er zijn de afgelopen jaren al belangrijke stappen in deze richting gezet, maar de kloof tussen ambitie en realiteit blijft helaas groot. De EU-lidstaten moeten hun defensieplannen beter coördineren, handiger gebruikmaken van onderzoek en innovatie en bestaande tekorten wegwerken.”

Het kabinet stelt dat de EU schaalvoordelen, samenwerkingsverbanden, en taakspecialisatie beter moet gaan benutten. De EU moet ook beter dan vandaag in staat zijn missies te plannen en aan te sturen. Het kabinet wil hier stap voor stap aan bijdragen.

Tegelijkertijd blijft het kabinet benadrukken dat ook de NAVO verder moet worden versterkt. De AIV stelt immers terecht dat beide organisaties nodig zijn om veiligheidsuitdagingen het hoofd te bieden. De Europese bondgenoten moeten daarom een eerlijke bijdrage leveren aan de NAVO.

Niet of-of maar én-én

Minister Blok: “De NAVO blijft het fundament voor onze veiligheid, ook in de toekomst. Dat neemt niet weg dat Europa ook zelf een grotere verantwoordelijkheid moet nemen voor de eigen veiligheid. Door meer in te zetten op defensiesamenwerking binnen de EU versterken we ook de NAVO. Het is niet of-of maar én-én.”

Om het verhoogde Europese ambitieniveau waar te maken zijn grote investeringen nodig, waarschuwt het kabinet. Dat vraagt een langdurige politieke en budgettaire betrokkenheid. Het is daarom noodzakelijk dat de uitgaven van de Europese landen voor veiligheid en defensie aanzienlijk groeien.