Weblog oorlogsdagboeken

Mooiste aanval ooit!

Op 20 december 1944 zouden we een andere missie vliegen dan gepland. Dat hoorden we al om 23.00 uur de avond ervoor. We moesten de volgende morgen om 10.30 uur in de briefing room zijn voor 'een speciale opdracht'. En dat was het ook.

Wie: Kees Merkelbach (1923-2003)
Wat: luitenant-vlieger bij het Netherlands East Indies Squadron van de Royal Australian Air Force (1944)

"We verdeelden onze persoonlijke spullen voor als we niet terug zouden komen."

De opdracht

Er was een klein konvooi gezien bij de Schildpadeilanden en onze opdracht was de grootste vrachtschepen eruit pikken. Het ging om een torpedobootjager, een vrachtschip van 2.000 ton en een vrachtschip van 1.500 ton. We waren bezorgd toen we dat hoorden. We gingen er met slechts 1 vlucht op af. De torpedobootjager was goed beschermd en ook de vrachtboten hadden veel luchtdoelgeschut.

We verdeelden onze persoonlijke spullen voor het geval we niet terug zouden komen. De een zou de radio krijgen en een ander mijn filmcamera. We gingen ervan uit dat we minstens 1 vliegtuig zouden verliezen, omdat 2 Squadron nog niet zo lang geleden vliegtuigen was verloren bij een missie op schepen met minder luchtafweergeschut.

De lucht in met slecht weer

De voortekenen waren niet goed. Om exact 12.00 uur vertrokken we in slecht weer. Het goot en we konden elkaar nauwelijks zien. Er waren grote, hoge cumuluswolken en het was moeilijk bij elkaar te blijven. Na Melville Island werd het weer gelukkig beter, maar Romijn was verdwenen. Ik keek overal, maar hij was nergens te vinden. Een uur later sloot hij weer bij ons aan.

We hadden wind tegen en vlogen niet snel. Ongeveer 3 kwartier voor het doel kwamen we bij een grote cumulus nimbuswolk. Janssen vloog er dwars doorheen, Schwartz probeerde er omheen te vliegen en Romijn ging onderdoor. Hij was mijn leader, dus ik moest met hem mee. We daalden een beetje. Het zicht was slecht. Regenbui in, regenbui uit, maar ik slaagde erin bij hem te blijven. Romijn vloog niet in een mooie rechte lijn, maar zigzagde een beetje. Hij bleef rondvliegen alsof hij niet precies wist waar hij was.

Het 1e vuurcontact

Er was tegen ons gezegd dat we naar een bepaalde plek moesten vliegen, omdat het konvooi daar moest zijn. Anders moesten we een bepaald gebied afzoeken. We waren nog niet op dat punt, maar Romijn bleef naar het noorden vliegen en boog ineens naar het westen af.

We vlogen nog geen minuut toen ik hem hoorde zeggen: "Ik geloof dat ik op 10 uur 3 schepen zie." We keken goed en hij had gelijk. 3 mooie grote schepen die vredig voorwaarts voeren. We waren nog 3 mijl van ze verwijderd en het zicht was slecht, maar ze hadden ons al gezien. Ze namen ons onder vuur. We werden niet geraakt, maar het weerhield ons er wel van dichterbij te komen.

Volop luchtafweer

Ik probeerde Janssen en Schwartz te bereiken, anders moesten we met z'n 2-en aanvallen. De communicatie met Janssen was slecht en toen we net hadden besloten de klus zelf te klaren, kwam hij uit de wolken. Nu waren we met z'n 3-en. De torpedobootjager en het hulpschip voeren op zo'n positie dat ze een beschermend kruisvuur over het vrachtschip konden leggen. En juist dat moesten we aanvallen...

Ze schoten op ons met alles dat kon vuren: zwaar, middel- en licht afweergeschut. Janssen meldde dat hij laag zou aanvliegen en zijn bommen zou afwerpen. De rest moest vanuit de lucht bescherming bieden.

Beste aanval ooit

Het was de mooiste en best getimede aanval die ik ooit heb gezien! We vlogen 270 mijl per uur en probeerden afgevuurde explosieven te ontwijken. Romijn en ik vielen aan. Hij was ongeveer 6 seconden eerder boven het schip dan wij. Janssen vloog pal achter mij en zorgde voor 2 voltreffers op het dek. De andere schepen schoten met alles wat kon vuren op ons. Zelfs het vrachtschip.

"De staartschutter opende het vuur en de Japanners vielen neer als poppetjes op de kermis."

Op het moment dat de bommen explodeerden brak er brand uit. Er volgden explosies alsof het schip met munitie was geladen. De bemanning liet de reddingsboten zakken. Het schip van 1.500 ton was het volgende doel. Janssen zou bombarderen en wij helpen. We waren een beetje verspreid geraakt, maar wisten te hergroeperen. We vielen aan. Op 200 meter van het schip begon het lichte afweergeschut op het achterdek te vuren. Ik zag de flitsen recht voor mij en dook instinctief achter het instrumentenpaneel. We passeerden het schip zonder geraakt te worden.

Op het dek stonden veel militairen in de houding bij het geschut... Zodra we over ze heen waren gevlogen, opende de staartschutter het vuur en de Japanners vielen neer als poppetjes op de kermis. Janssen deed het ook prima, maar de bommen van Romijn troffen geen doel. Jammer!

We moesten inmiddels op onze munitie en hoeveelheid peut letten. Niemand had  genoeg voor nog een run. Dat is het verschil tussen met 3 of met 4 kisten een aanval doen. Een kwartier na ons sloot Schwartz aan. We waren weer compleet.

Geluk met kogelvrij vest

Ongelooflijk, maar mijn toestel had geen enkel kogelgat. Dat van Romijn ook niet en Janssen had onder de neus alleen een lichte beschadiging van het luchtafweergeschut. Ook de stalen plaat van het neuswiel was een beetje beschadigd. Harry Plons, zijn navigator, had echter een machinegeweer in z'n maag gekregen toen de houder brak. Het was zijn geluk dat hij een kogelvrij vest droeg.

We besloten dat in het vervolg alle navigators tijdens aanvallen een kogelvrij vest zouden dragen, want ze hadden geen bescherming.

Felicitaties op de strip

Op de strip werden we door veel mensen opgewacht en gefeliciteerd, omdat we weer veilig thuis waren. Het gebeurt niet elke dag dat een vrachtschip van 2.000 ton wordt aangevallen, beschadigd en waarschijnlijk tot zinken gebracht door 3 vliegtuigen die na afloop niets mankeerden. Een opwindende dag met een mooi einde. Nog 15 dagen en dan hebben we verlof.

"Of ik nog doorga met mijn dagboek weet ik niet. Tot zover dan maar."

Portret Kees Merkelbach.

Oorlogsvlieger Kees Merkelbach.

24 december 1944: Batchelor

Er wordt vandaag niet gevlogen en alles ligt stil, behalve natuurlijk als zich een goed doel aandient. Vanavond is het kerstavond en het is de 3e die ik van huis doorbreng. En op wat voor een plek… Ik wens iedereen een goed kerstfeest en een voorspoedig nieuwjaar. Laten we hopen dat er volgend jaar vrede is op ten minste een front.

Dagboek eindigt

Of ik na 1 januari nog doorga met mijn dagboek weet ik niet. Ik denk niet dat er iemand op zit te wachten. Tot zover dan maar.

Groet, Kees

  • Dit is een bewerking van het dagboek van Kees Merkelbach vanwege 75 jaar vrijheid. De originele dagboeknotities zijn opgenomen in de collectie van het NIMH. Op aanvraag kunt u ze daar bekijken.

Reactie toevoegen

Ongepaste reacties worden niet geplaatst. Uw bericht mag maximaal 2000 karakters tellen.

Uw bericht mag maximaal 2000 karakters lang zijn.

Reacties

  • heel mooi verhaal

    Van: bert hovestad | 11-07-2019, 12:47

  • Wat een heldendaad.
    Om met zo'n bewustzijn van de gevaren om je heen, de opdracht op uitmuntende wijze uit te voeren, getuigd van moed en vaderlandsliefde.

    Van: CLSK Majoor Ronald Kuipers | 10-07-2019, 11:03

  • Interessant en indrukwekkend verhaal!

    Van: Wesley | 08-07-2019, 12:42