Weblog oorlogsdagboeken

Het einde van de oorlog

De winter was moeilijk. Dag en nacht kwamen Amerikaanse bommenwerpers over in steeds groter aantal. Overdags trokken zij felle condensstrepen in de lucht. Bombardementen op afstand waren in het kamp duidelijk hoorbaar. In februari 1945 waren door de ondervoeding hongeroedeem en beri-beri een gewoon verschijnsel geworden.

Wie: luitenant-ter-zee 2 OC H.D.B. Beudeker (1921 – 1994)
Wat: oudste officier van Hr.Ms. O20

Van de Amerikaanse arts Van Peenen kreeg ik een injectie met vitamine B2 toegediend. Dat kon, omdat artsen en verplegend personeel een kleine hoeveelheid medicijnen van het US Naval Hospital op Guam hadden meegenomen. Mogelijk redde deze enige injectie mij het leven.

Afvoeren Hollandse officieren

Medio 1945 begonnen de Japanners met het afvoeren van groepen officieren. Later bleek dat ze dat deden, omdat ze bevreesd waren voor een invasie. Op 23 juni 1945 was dan de beurt voor een groep Hollanders: ongeveer 40 man. Als proviand kregen wij 6 rijstkoekjes ter grootte van een flinke biscuit. Tegen de avond waren deze geconsumeerd. 3,5 dag zou onze treinreis door Japan duren.

We reisden in de spoorwegwagon met stro op de bodem. De deuren stonden meestal open. Het was zomer en de 2 gewapende jappen zaten in de deuropening. De Hollanders mochten om beurten staan, zitten of liggen. Gedurende de rit stonden wij vaak stil op een station en kregen we water. Gedurende deze oponthouden kon men zijn menselijke behoeften voldoen.

Kamioka krijgsgevangenkamp

Na 84 uur in de trein arriveerden wij totaal uitgeput op het stationnetje Kamioka (tegenwoordig de stad Hida) op het eiland Honshu. Kamioka ligt in wat wel de Japanse Alpen werd genoemd, ongeveer in het midden van het hoofdeiland. En inderdaad deed de natuur denken aan de Alpen. Goddank was het zomer.

"De leefomstandigheden waren erbarmelijk. We hadden niets meer dan een matje."

Na tot op de huid te zijn gefouilleerd werden wij toegelaten tot het krijgsgevangenkamp. Daar bevonden zich ongeveer 300 krijgsgevangenen: zowel Amerikanen als Hollanders. De meesten waren te werk gesteld in een nabij gelegen zink- en loodmijn. De ‘kampcommandant’ was een reserveofficier van het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL): Tjaarda De Cock Buning. De leefomstandigheden waren er erbarmelijk. We hadden niets meer dan een matje om op te slapen.

Tewerkstelling vanaf boerderij

Toch was het voor ons duidelijk dat de oorlog ten einde liep. Er waren bijvoorbeeld knokploegen om als het moest de jappen met hout en de blote vuist aan te vallen. Voor 12 van onze ploeg veranderde de toestand echter radicaal. Op 6 juli 1945 werden wij afgevoerd naar een boerderij in Maruyama, naar schatting ongeveer 10 kilometer van Kamioka. Daar werden wij ondergebracht op de deel van de boerderij en sliepen op stro op de lemen vloer. De bewaking bestond uit een paar oude jappen met een oud geweer; een soort home guard.

"Ergens in Japan was een hele zware bom gevallen."

's Morgens werden wij naar een stuk terrein gebracht dat we moesten ontginnen. Aangezien er slechts 6 schoppen waren voor 12 personen viel onze tewerkstelling nogal mee. Het rijstrantsoen was gelukkig groter dan wij waren gewend. Je behoeften deed je in de vrije natuur.

Je wassen deed je met wat wij in Indië een pantjoeran noemden: een waterstraal uit een bamboekoker. Deze badgelegenheid werd ook gebruikt door de plaatselijke bevolking. Onze verontwaardiging was groot toen een boerendochter zich volledig uitkleedde om vervolgens met 'voorrang' onder de pantjoeran te gaan staan.

Zwart-witfoto militair in uniform marine.
Beeld: NIMH
H.D.B. Beudeker.

Een zware bom

1 van ons die zeer gebrekkig Japans sprak, kwam aan de weet dat er ergens in Japan een hele zware bom was gevallen. Daarna ging alles in een stroomversnelling. Op 17 augustus waren onze bewakers plotseling verdwenen. Op 18 augustus besloten wij terug te keren naar kamp Kamioka, en we namen de ernstig zieke L. Rademakers mee. We droegen hem op een geïmproviseerde brandcard. Deze tocht bergopwaarts was een marteling, omdat wij zo verzwakt waren.

De oorlog voorbij

Boven het kamp wapperden de Nederlandse en Amerikaanse vlag. De Japanse kampcommandant luitenant Chotaro Furushima had 2 dagen daarvoor in een toespraak gezegd dat de oorlog voorbij was en dat Japan deze gewonnen had.

Of het De Cock Buning was weet ik niet, maar iemand nam het initiatief om de commandant te vertellen dat de oorlog weliswaar voorbij was maar dat Japan die verloren had. De wacht werd ontwapend en de Japanse commandant in arrest gesteld.

Tot zover deze keer. Volgende keer vertel ik u hoe het afliep.

Beudeker

Reactie toevoegen

Ongepaste reacties worden niet geplaatst. Uw bericht mag maximaal 2000 karakters tellen.

* verplichte velden

Uw bericht mag maximaal 2000 karakters lang zijn.

Reacties

Er zijn nu geen reacties gepubliceerd.