Veteranen 80 jaar na mobilisatie bijeen

Op 29 augustus 1939 begon de algemene mobilisatie van de Nederlandse Krijgsmacht. Vanwege het 80 jarig jubileum en ter ere van hen die offers brachten voor de vrijheid van Nederland kwamen gisteren zo’n 100 Tweede Wereldoorlog-veteranen bij elkaar. Dit gebeurde bij het Veteraneninstituut in Doorn.

Een groep veteranen zittend in een zaal.

Veteranen in het atrium van het Veteraneninstituut.

Commandant der Strijdkrachten (CDS) luitenant-admiraal Rob Bauer vond het een eer om de oudgedienden te ontmoeten. Oudgedienden van wie de jongsten 91 zijn en de oudsten goed boven de 100. Bauer: “U heeft gezien dat kameraden sneuvelden, gewond raakten of mishandeld werden in krijgsgevangenschap. Beelden die op uw netvlies gebrand staan. Beelden van gebeurtenissen waar het soms moeilijk was én is om over te praten. Dan denk ik aan de ruim 300.000 militairen die in mei 1940 ons land verdedigden. Onze allereerste veteranen van de Tweede Wereldoorlog.”

Schaamte

De CDS vertelde dat hij soms in gesprekken met veteranen een zekere schaamte bespeurt. Over het feit dat ze de vijand niet konden tegenhouden. “Dan zou ik graag willen zeggen: u stond er voor ons land toen het erop aankwam. En ondanks de beperkte middelen was u bereid de vijand tegen te houden, met gevaar voor eigen leven. Dat is zeker iets om trots op te zijn! Na de capitulatie legden overigens niet alle militairen zich zomaar bij deze snelle nederlaag neer. Duizenden van hen, onder wie ook een heel aantal van u leverden later een bijdrage aan de geallieerde oorlogsinspanning.”

Een Mitchell-bommenwerper.

Een Mitchell van het 320 Squadron ondergaat groot onderhoud.

Doodgeschoten soldaat in het prikkeldraad

Een van hen was Leo Hendrikx (1923), een jongeman toen de oorlog uitbrak. Hendrikx: “Wij zwierven vaak rond bij de rivier. Daar vonden we een doodgeschoten soldaat die in het prikkeldraad hing. Dat maakte indruk. We waren niet bang voor de Duitsers. We voelden vooral onzekerheid. Wat ging er gebeuren met ons land, met ons?’’ Hij ontvluchtte de Duitsers en werd piloot bij de RAF.

Bij dezelfde gelegenheid was ook een voorvertoning van ‘Stemmen uit de Oorlog’. Maker en journalist Gijs Wanders lichtte zijn nieuwste werk vervolgens toe.