Dieptemeten

Zeebodemmonitoring

De statistische analyse van een serie hydrografische opnemingen verbetert het inzicht in het gedrag van de zeebodem. Deze kennis zet de Dienst der Hydrografie in om haar opnemingsbeleidsplan te verbeteren. Zo'n analyse kan onderscheid maken tussen diepteveranderingen en zandgolfgedrag, en is daarmee ook voor andere gebruikers van de Noordzee van belang. In dit onderzoek wordt samengewerkt met de afdeling Waterbeheer van de Universiteit Twente (UT). Zie voor meer informatie de diverse artikelen over dit onderwerp op de artikelenpagina.

Op verzoek van de Dienst der Hydrografie heeft Deltares het opnemingsbeleidsplan van de Dienst gevalideerd, suggesties voor verbeteringen voorgesteld, en een methode ontwikkeld voor het aanpassen van het plan op basis van zeebodembeweging, scheepvaartintensiteit en diepte. Deltares is hierbij ondersteund door het MARIN voor het afleiden van scheepsbewegingen uit AIS-data, en door de Universiteit Twente voor het inbrengen van kennis over de fysische processen achter bodembeweging. Het eindrapport is onderaan deze pagina te downloaden.

Nationale en internationale afstemming van normen

Begin 2008 is een nieuwe editie gereed gekomen van de IHO Standaarden voor Hydrografische Opnemingen (S44), te downloaden vanaf de website van de International Hydrographic Organisation (IHO). Deze zijn de aanleiding geweest een nationaal opnemingsbeleidsplan te schrijven, samen met Rijkswaterstaat. In 2009 wordt dit uitgebreid met een overzicht van specifieke normen en herhalingsfrequenties per gebied. Ook wordt samengewerkt met de North Sea Hydrographic Commission (NSHC) om tot een overzicht te komen van herhalingsfrequenties voor de Noordzee.

Waterstanden voor reductie bathymetrische data

Permanent zorgt de afdeling Geodesie en Getijden (G&G), via toegang tot een database van Rijkswaterstaat, voor inwinning van getijgegevens uit vaste peilschalen en controle op fouten of gebreken in deze data. Hiertoe is in eigen beheer het programma Aquatum ontwikkeld. De getijgegevens worden gebruikt voor PreMo, een programma dat een predictiemodel bevat, waarmee de hydrografische schepen hun bathymetrische data reduceren.

Verder vindt er ook ondersteuning plaats voor de reductie met lokale bodempeilschalen. Technieken voor wereldwijde dynamische plaatsbepaling via Global Navigation Satellite System (GNSS) zijn steeds beter beschikbaar. GNSS is de verzamelnaam voor systemen voor satellietplaatsbepaling, zoals met GPS. Voor toepassing van GNSS voor getijreductie is het nodig het verschil tussen de WGS84-ellipsoïde en het LAT te weten. Een onderdeel van dat verschil wordt gevormd door de geoïdehoogte, wat op dit moment onderwerp van studie is aan de TU Delft. Indien het mogelijk is real-time te corrigeren voor de waterstand, zal dit de mogelijkheden voor directe kwaliteitscontrole aan boord sterk verbeteren. Dit kan niet alleen via GNSS, maar ook door voorspelde getijwaarden naar de hydrografische opnemingsvaartuigen (HOV-s) te zenden. Deze mogelijkheid is onder studie.