]> Geschiedenis Verzorgingshuis | Ministerie van Defensie

Ministerie van Defensie. Ga naar hoofdmenu / submenu / content / zoekveld.

  1. Commando DienstenCentra
  2. Museum en tehuis Bronbeek
  3. Geschiedenis

Geschiedenis Verzorgingshuis

Op 19 februari 1863 opende het Koloniaal Militair Invalidenhuis haar deuren. Het tehuis bood onderdak aan oud-militairen van het leger in Nederlands-Indië die vanwege een handicap of vanwege hun hoge leeftijd geen actieve dienst meer konden vervullen.

De koninklijke schenking van het landgoed Bronbeek in 1859 aan de Staat betekende het begin van het Koloniaal Militair Invalidenhuis. De architect Rose ontwierp een praktisch gebouw voor militairen die:

  • tijdens hun diensttijd invalide werden; 
  • door hun hoge leeftijd niet meer geschikt waren voor actieve dienst.     

Het resultaat was een gebouw, dat in die tijd zowel van binnen als van buiten zeer modern was door de sanitaire voorzieningen, de toegepaste technieken, en het overvloedige gebruik van gietijzer.

Bewoners tehuis aan het werk vanwege ‘arbeidsplicht’

Op 19 februari 1863 opende het tehuis haar deuren en bood onderdak aan 200 ‘invaliden’. De inwoners hadden tot hun tachtigste levensjaar een arbeidsplicht. Deze kon onder meer worden vervuld in de voedselproductie voor het tehuis. De inwoners hielden een paard, koeien, varkens, konijnen, allerlei kleinvee en bijen, ze kweekten vissen en teelden groenten en fruit. Deze zelfvoorziening was naast tijdvulling tevens een manier om de kosten te drukken.

Een tehuis met een strenge militaire hiërarchie

Men maakte in Bronbeek onderscheid tussen manschappen en onderofficieren. De manschappen sliepen op slaapzalen op de eerste verdieping. De onderofficieren deelden slechts met 2 personen een kamer. De inwoners moesten zich aan een streng reglement houden. Dit gold overigens ook voor soortgelijke niet-militaire tehuizen. Men at op vaste tijden en alle inwoners hadden de arbeidsplicht.

De moderne tijd van Bronbeek

Inmiddels is er veel veranderd op Bronbeek. Sinds 1961 zijn er geen slaapzalen meer. In dat jaar werden een- en tweepersoonskamers ingericht. Hierdoor kon Bronbeek minder bewoners huisvesten. Verder liet Bronbeek de voorwaarde los dat aspirant-bewoners gediend moesten hebben in het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger. In 1970 werd Bronbeek opengesteld voor oud-beroepsmilitairen van alle delen van de Nederlandse krijgsmacht en kreeg het een nieuwe naam: Koninklijk Tehuis voor Oud-Militairen Bronbeek.


Sociale Media

Een ingekleurde zwart-witfoto van de eetzaal van de onderofficieren.